بررسی دلایل نشتی لوله آب فلزی به همراه راه‌حل رفع آن

نشتی لوله آب فلزی معمولا به دلایلی مثل خوردگی و زنگ‌زدگی، فرسودگی اتصالات، آسیب رزوه‌ها، فشار بالای آب یا جابه‌جایی لوله اتفاق می‌افتد. برای رفع اصولی مشکل، ابتدا باید محل دقیق نشتی مشخص شود، نشتی‌های اتصال گاهی با آب‌بندی مجدد برطرف می‌شوند اما در صورت خوردگی شدید، ترک‌خوردگی یا سوراخ شدن لوله، تعویض اتصال یا بخش آسیب‌دیده بهترین راه‌حل است. تعمیرات موقت مانند بست یا مواد آب‌بندی نیز فقط برای کنترل شرایط اضطراری مناسب هستند.

نشتی لوله آب فلزی ممکن است از خود لوله نباشد و پای یک اتصال فرسوده، رزوه آسیب‌دیده یا خوردگی در محل اتصال در میان باشد. اگر به موقع متوجه این موضوع نشوید کم کم دیوار، کف یا تجهیزات اطراف دچار نم‌زدگی خواهند شد. در ابتدا باید محل نشتی را پیدا کنید و دلیل آن را تشخیص دهید، اشتباه در این مرحله ممکن است باعث شود مشکل برای مدتی پنهان بماند و پس از مدتی علائم آن دوباره بروز کند. در ادامه بررسی می‌کنیم که نشتی لوله‌های آب فلزی ممکن است چه دلایلی داشته باشد و برای هر کدام چه راه‌حلی وجود دارد.

مهم‌ترین دلایل نشتی لوله‌های آب فلزی

با پیدا کردن محل نشتی می‌توان تا حد زیادی به منبع مشکل نزدیک شد. شاید خود بدنه لوله آسیب دیده باشد و یا نشتی از محل اتصال دو لوله به‌یکدیگر اتفاق افتاده باشد. در ادامه رایج‌ترین دلایل نشتی در لوله آب فلزی بررسی شده است.

خوردگی و زنگ‌زدگی لوله

امکان دارد لوله فلزی در تماس طولانی با رطوبت و اکسیژن، به مرور دچار خوردگی شود. این خوردگی ابتدا به شکل زنگ‌زدگی سطحی دیده می‌شود اما اگر به عمق لوله برسد باعث کاهش ضخامت دیواره خواهد شد و در نهایت لوله سوراخ شده و نشتی رخ می‌دهد.

فرسوده شدن اتصالات

برخلاف باور عموم، نشتی در بخش‌های مختلف اتصالات مانند زانو، سه‌راهی، بوشن و… بیشتر از خود لوله اتفاق می‌افتد. گذشت زمان، خوردگی و یا قرار گرفتن لوله در معرض فشار می‌تواند باعث شود اتصال دیگر آب‌بندی اولیه را نداشته باشد. در چنین شرایطی توصیه می‌کنیم به جای تعمیر، اتصال را تعویض کنید.

آسیب دیدن رزوه‌ها

در لوله‌کشی‌های فلزی معمولا از اتصالات رزوه‌ای استفاده می‌شود و اگر رزوه هنگام نصب بیش از حد سفت شده باشد، درست درگیر نشده باشد یا پس از چند سال دچار خوردگی شود، آب می‌تواند از فاصله ایجادشده میان رزوه‌ها عبور کند. تشخیص نشتی این بخش‌ها در روزهای ابتدایی بسیار ساده است، کافی است اطراف اتصال را بررسی نمایید و در صورت وجود قطره‌های آب اقدام به تعمیر نمایید.

بالا رفتن فشار آب

با افزایش فشار آب هم شیرآلات و هم اتصالات قدیمی ممکن است آسیب ببینند. این موضوع حتی بر روی بخش‌هایی از لوله که دیواره ضعیف‌تری دارند نیز تاثیر منفی می‌گذارد. در این حالت نشتی اغلب از ضعیف‌ترین نقطه سیستم شروع می‌شود.

ضربه و جابه‌جایی لوله

ضربه مستقیم، تعمیرات ساختمانی یا حتی جابه‌جایی جزئی لوله از عواملی هستند که به محل اتصال فشار مضاعف وارد می‌کنند. در این صورت ممکن است خود لوله سالم به نظر برسد اما اتصال کمی از جای خود حرکت کرده باشد و آب از همان قسمت نشت کند.

از کجا بدانیم لوله آب فلزی نشتی می‌دهد؟

یک روش برای فهمیدن نشتی در ساختمان این است که کلیه شیرهای ساختمان، از قبیل شیر پیسوار، دستشویی و توالت فرنگی را ببندیم و کنتور آب را چک کنیم و اگر حرکتی روی شماره و عقربه دیده شود نشانه نشتی خواهد بود.

چطور محل نشتی لوله آب فلزی را پیدا کنیم؟

اگر لوله در دسترس است ابتدا اتصالات، زانوها و قسمت‌های رزوه‌شده را بررسی کنید. وجود قطره آب، زنگ‌زدگی موضعی یا رسوب سفید اطراف اتصال می‌تواند نشانه نشتی باشد. استفاده از یک دستمال خشک هم کمک می‌کند نشتی‌های خیلی کم را راحت‌تر تشخیص دهید.

در لوله‌های توکار کار کمی سخت‌تر است. نم‌زدگی دیوار، تغییر رنگ گچ، باد کردن رنگ یا کاهش غیرعادی فشار آب می‌تواند نشانه وجود نشتی باشد. اگر محل دقیق نشتی مشخص نیست بهتر است قبل از تخریب از دستگاه نشتی‌یاب استفاده شود تا فقط همان قسمت آسیب‌دیده شکافته شود.

چگونه نشتی لوله فلزی را رفع کنیم؟

روش تعمیر به محل نشتی و میزان آسیب بستگی دارد. اگر آب از محل رزوه یا اتصال خارج می‌شود ممکن است با باز کردن اتصال، بررسی رزوه‌ها و آب‌بندی دوباره مشکل برطرف شود. اما اتصال زنگ‌زده یا ترک‌خورده را نباید صرفا با چسب یا مواد آب‌بندی پوشاند چون احتمال برگشت نشتی وجود دارد. در ادامه روش‌های رفع نشتی لوله فلزی آورده شده است:

اگر نشتی از محل اتصال باشد

ابتدا جریان آب را قطع کنید و اتصال را بررسی کنید. اگر رزوه سالم است بعد از تمیز کردن سطح، اتصال را با نوار تفلون یا ماده آب‌بندی مناسب ببندید. اما اگر خوردگی شدید، ترک یا تغییر شکل مشاهده می‌کنید به این معنی است که اتصال باید تعویض شود.

همانطور که می‌دانید انتخاب اتصال سازگار با لوله در لوله‌کشی‌های فلزی اهمیت زیادی دارد. برای اتصال این لوله‌ها از زانو، سه‌راهی، بوشن و سایر اتصالات گالوانیزه، جهت ایجاد انشعاب یا اتصال بخش‌های مختلف استفاده می‌شود. اگر اتصال قبلی به دلیل خوردگی یا فرسودگی باعث ایجاد نشتی شده است بهتر است آن را تعویض کنید. شاید در ابتدا به دلیل بالا بودن قیمت اتصالات گالوانیزه و مدیریت هزینه‌ها ترجیح بدهید آن را تعمیر کنید اما در این صورت دیر یا زود مجدد لوله نشتی خواهد داد.

اگر نشتی از بدنه لوله فلزی باشد

اگر خود لوله سوراخ شده و یا به شدت خورده شده است، تعمیر موضعی راه‌حل خوبی برای شما نخواهد بود. در چنین شرایطی بخش آسیب‌دیده باید بریده و با یک قطعه سالم جایگزین شود. لازم است بدانید هر چقدر خوردگی لوله گسترده‌تر باشد احتمال اینکه قسمت‌های دیگر هم در آینده دچار نشتی شوند بیشتر است.

تعمیر موقت فقط برای کنترل شرایط اضطراری مناسب است

اگر در حال حاضر امکان تعمیر اساسی را ندارید می‌توانید از بست تعمیراتی یا برخی مواد آب‌بندی استفاده کنید تا شدت نشتی را کاهش دهید اما به آن‌ها به چشم راه‌حل دائمی نگاه نکنید.

جمع‌بندی

نشتی لوله‌های آب فلزی همیشه به دلیل آسیب دیدن خود لوله اتفاق نمی‌افتد. در بسیاری از مواقع فرسودگی اتصالات، خرابی رزوه‌ها، خوردگی یا فشار بیش از حد باعث ایجاد نشتی در سیستم لوله‌کشی می‌شوند. به همین دلیل قبل از اقدام برای تعمیر باید محل دقیق مشکل را پیدا کنید تا هزینه اضافی بابت تعمیرهای موقت پرداخت نکنید.